Da li Ruska crkva prijeti Đukanoviću?

Da li Ruska crkva prijeti Đukanoviću?

“Predsednici država ne mogu stvarati crkve. Pravoslavna crkva je iznad političkih granica, a predstavnici vlasti koji idu protiv svog naroda i protiv Crkve neće dobro završiti”. Ako skratimo priču, ovo je najnovija poruka Ruske pravoslavne crkve (RPC) za vlasti u Podgorici, a uputio je šef Odeljenja za spoljne crkvene veze Moskovske patrijaršije, mitropolit Ilarion, tokom poslednje posete Beogradu.

Ilarion, koji obavlja dužnost šefa diplomatije RPC, posetio je Srbiju prvi put otkad je izbila “pravoslavna kriza” u Crnoj Gori, a među njegovim sagovornicima bili su ministar za inovacije i tehnološki razvoj Nenad Popović te rukovodstvo Srpske pravoslavne crkve, uljučijući i crnogorskog mitropolita Amfilohija. Inače, Ruska crkva osudila je crnogorski Zakon o slobodi veroispovesti još krajem decembra, te pozvala pravoslavni svet na solidarnost sa SPC i Amfilohijem, prenosi Al Jazeera Balkans.

Mirovne poruke ili pritisak

Hoće li brzo uslediti i poseta Crnoj Gori od strane visokog predstavnika ruske crkve, i to sa mirovnom porukom?

RPC stalno podseća da se zalaže za rešavanje dijalogom svih pitanja i nesuglasica unutar “pravoslavne porodice”, ali u isto vreme šalje poruke koje se mogu shvatiti kao beskompromisno insistiranje i pritisak na oponente. A ne bi da koristim jaču reč, poput “pretnje”, u vezi pomenute izreke “neće dobro završiti”, ili ranije izjave ministra inostranih poslova, Sergeja Lavrova, koji je crnogorsku vlast optužio zbog “izdaje”.

Ni mitropolit Ilarion sada, niti Sergej Lavrov u 2016. godini, nisu izgovorili ime “izdajnika” i onoga ko “neće dobro završiti”, ali svima je prilično jasno da se radi o Milu Đukanoviću. Uostalom, nediplomatski rečnik Moskve i pokazivanje ruskih mišića “istorijskim prijateljima” dobro su poznati crnogorskoj političkoj eliti, da li se radi o diplomatiji državnoj ili crkvenoj.

Ko su simpatizeri Amfilohija u Rusiji?

U  Rusiji postoji oko tridesetak pravoslavnih medija (magazina, sajtova, tv i radio stanica) i većina njih skoro nikad ne pominje Amfilohija. Da se nisu desili protesti u Crnoj Gori protiv novog verskog zakona, šira ruska javnost ne bi možda ni saznala za mitropolita Crnogorsko-Primorskog. “NATO je naslednik nacizma”, “Ko izda Rusiju, biće proklet”, “Parade ponosa su parade smrti” - ove oštre stavove Amfilohija su zadnjih godina prenosili uglavnom konzervativni sajtovi, poput Pravoslavie.ru ili Tsargrad.tv.

Prvi od ovih medija vodi mitropolit Tihon Ševkunov, član predsedničkog saveta za kulturu i umetnost, koji od 2000-ih godina ima reputaciju osobe bliske Kremlju i ispovednika Vladimira Putina. Onaj drugi medij, blizak ultradesnici, pod kontrolom je biznismena Konstantina Malofejeva, koji zastupa monarhijske stavove i smatra se finanserom proruske pobune na istoku Ukrajine.

U Crnoj Gori se o “pravoslavnom milioneru” Malofejevu saznalo u proleće 2015. godine, kada je organizovao dolazak “Svetog ognja” u Cetinje, primivši blagoslov Amfilohija. Upravo preko njegovog “Tsargrada” se svih ovih godina vodila najžešća kampanja protiv Đukanovića (ako govorimo o ruskom informativnom prostoru), uz poigravanje sa radikalnim rečnikom.

Na najnoviju krizu ovaj medij reagovao je naslovima poput „Sjedinjene Države uklanjaju kanonsko pravoslavlje u Crnoj Gori uz pomoć mafije”.

“Živa legenda” uz proputinove vukove

Od kraja decembra stavovi Amfilohija su prisutni u svim značajnim ruskim medijima. Ruskoj javnosti je predstavljen kao heroj i “živa legenda” koji se hrabro suprotstavlja crnogorskim vlastima.

Treba podsetiti da je Amfilohije dobitnik velikog broja ruskih priznanja. 2001. godine odlikovan je Ordenom Lomonosova, koji mu je uručen u Kremlju u prisustvu oko 4.000 gostiju. Dobio je počasni doktorat 2003. godine od Moskovske duhovne akademije i 2014. godine od duhovne akademije u Sankt Peterburgu. Gradio je veze sa Rusijom ne samo unutar crkve. Između ostalog, krstio je unuku ruskog ambasadora u Crnoj Gori.

Za rusku državnu vlast Amfilohije ostaje jedan od najpoznatijih rusofila na Balkanu. Pored jačanja “bliskih veza”, promoviše pozitivnu sliku Rusije i njen odlučujući doprinos pobedi u Drugom svetskom ratu, što je zadnjih godina jako važna tema za Putinovu propagandu. Pa čak se druži sa radikalnom prokremljskom organizacijom “Noćni vukovi”.

Šta je glavna meta  – srpska imovina ili “sveta Rusija”?

Zbivanja u Crnoj Gori Rusija koristi kao novu priliku za antizapadnu i antiukrajinsku propagandu. Od samog početka predstavnici RPC i ruski mediji stavili su sporni crnogorski zakon u kontekst događaja u Ukrajini, jer je Vaseljenska patrijaršija priznala autokefalnost nove Ukrajinske pravoslavne crkve, nezavisne od Moskve.

U tom smislu Rusiju pokušavaju predstaviti kao glavnu metu “neprijatelja pravoslavlja”, a iza svega navodno stoji “Zapad”.

„Sve to se događa u srcu Evrope koja je proglasila, kao i Sjedinjene Države, princip odvajanja Crkve i države! Dakle, princip sekularne države se lako krši za određene političke ciljeve, uključujući, naravno, borbu protiv Rusije”, navodi ruska crkva.

Ova kampanja se vodi uz podršku proruskih političara i „analitičara“ na Balkanu, koji rado pomažu Moskvi u raskrinkavanju starog anti-pravoslavnog scenarija. Retorički obračun sa crnogorskim vlastima podrazumeva i naglašavanje posebne uloge Moskve u spašavanju srpskog naroda i njegovih svetinja.

Ruske državne vlasti, nakon kritičke izjave Ministarstva inostranih poslova iz decembra 2019. godine, suzdržavaju se od javne rasprave o situaciji u Crnoj Gori. Međutim, ne može se isključiti da će Kremlj uputiti neku poruku, sa naglaskom na dijalog i hrišćanske vrednosti.

Komentari (0)

Još uvijek nema komentara. Postavite prvi komentar!

Ostavi komentar